Temmuz ortasında Ukrayna’da gerçekleşen kabine değişikliği, Cumhurbaşkanı Zelensky’nin partisinin içinde bile hoşnutsuzluğa ve bu karara karşı protestolara yol açtı.
Bu olay, ülke liderlerinin halkı “vatanı savunmaya” çağırırken gerçekten neyi amaçladıklarını gün yüzüne çıkarmak için de bir fırsat oldu. Başbakanı değiştirirken Zelensky, aynı anda savunma bakanını da görevden almak istedi. Ocak ayında atadığı Fedorov’u, Elon Musk’tan Rus ordusunun Starlink uydu iletişim sistemine erişimini kapatmasını sağlayarak uzun mesafeli dronlarını etkisiz hale getirdiği için yakın zamana kadar övüyordu.
Ancak orduyu daha verimli hale getirmek için reform yapma iradesini dile getiren genç bir teknokrat olan bu bakanın bir miktar popülerlik kazanmasına neden olan bu durum, onu eleştirdiği Genelkurmay ve başkanı Syrsky’yi kendisine karşı kışkırtıyordu. Bu durum, cumhurbaşkanının popülerliği düşerken bir rakibin güçlendiğini gören Zelensky’yi de rahatsız ediyordu.
Birbiri ardına ortaya çıkan yolsuzluk skandalları ve sürekli vaat ettiği zaferi elde edememesi nedeniyle zayıflayan Zelensky, kendi iktidarının rakiplerle dolup taştığını görüyor. Bu rakipler, Fedorov’un “NATO’nun gerekliliklerine ve sağduyuya” uymaktan başka bir şey yapmadığını belirtmesi gibi, Ukrayna’yı destekleyen devletlerin yanında yer alıyorlar. Ayrıca, Zelensky rejiminin Batı Avrupalı destekçilerinin onu değiştirmeyi düşünmesi ihtimaline hazırlanarak, Fedorov kendini askeri kurum içindeki yolsuzluğun düşmanı olarak konumlandırıyor; bu durum, AB’yi bile sonunda rahatsız ediyor.
Fedorov ayrıca, askeri komutanların yolsuzluğunu örtbas etmekle suçlanan Genelkurmay Başkanı Syrsky’yi ve onu koruyan Zelensky’yi sokaklarda protesto etmeleri için destekçilerini teşvik etti. Sayısı az olsa da bu protestolar, Zelensky’yi tartışmalı ordusu komutanını görevden almaya zorladı ve Ukrayna cumhurbaşkanını yeniden yolsuzluk meselelerinin merkezine yerleştirdi. Tıpkı bir yıl önce, resmi yolsuzlukla mücadele kurumlarını etkisiz hale getirmeye çalışıp başarısız olduğu zamanki gibi.
Ukrayna basını, mevcut protestoların düzenlenmesinde mafya bağlantılı oligark Kolomoyskyi’nin büyük payı olduğunu belirtiyor; bu kişi, kendi emrinde bir adamın başa geçmesi umuduyla Zelensky’yi ülkenin başına getirmişti. Cumhurbaşkanı sonunda onu hapse attığı için, artık Fedorov’a güveniyor gibi görünüyor…
Zirvede kendisine karşı çıkan ve sokaklarda destekçiler arayanlara karşı Zelensky, kendisine yakın sosyal medya ağlarını harekete geçirdi. Ancak taraflar arasındaki tartışma, her iki karşıt grubun da devasa yolsuzluk skandallarına boyun kadar batmış olduğu ortaya çıkan büyük bir hesaplaşmaya sahne oluyor.
Öyle ki, “reformcu” ve “beyaz şövalye” Fedorov’un, bakanlığının sistematik olarak sipariş verdiği Ukrayna’nın en büyük drone üreticisi Skyfall ile kişisel bağlantıları olduğu ortaya çıktı. Elbette bu durum, Zelensky ve çevresinin bağlantılı olduğu FirePoint dahil olmak üzere diğer drone üreticilerinin çıkarlarına aykırıydı! İktidarın tepesinde mücadele eden gruplar arasında, tanık olduğumuz şey, dolayısıyla son derece somut bir hesaplaşmadır.
Avrupa basını, Ukrayna ordusunun drone konusunda edindiği “uzmanlık”tan övgüyle bahsediyor. Ancak Kiev’de iktidarı elde etmek için rekabet eden iş adamları, bürokratlar ve oligarkların bu alandaki başarıları konusunda dikkat çekici bir sessizlik sergiliyor. Bu, bilgisizlikten değil; AB, NATO ve büyük Batılı şirketlerin bu “iyi dostları”nın hazırladığı savaş kazanına tükürmemek gerektiği için.
(LO, 22.07.26)